< حجت اشرف‌زاده : در ناخودآگاه هر آوازخوان هم‌نسل من، یک شجریان وجود دارد

.

درباره من
از صدای سخن عشق ندیدم خوشتر
یادگاری که در این گنبد دوار بماند

               *****
خسرو آواز ایران، شاه بی تاج و ردا
تاجبخش شعر و موسیقی و آوا و نوا
نام زیبایش محمد، بعد از آن لفظ رضا
اهل خاک ضامن آهو، "علی موسی الرضا"
گوهر دوران و دهر، سیمرغ و ققنوس هنر
مرد قرآن و خط و نقاشی و ساز و صدا
چون گشاید هر دو لب را بهر آغاز سماع
آید از حلقش برون بانگ "نوا" و "ربنا"
حافظ آواز ایران داده اند او را لقب
مهر و خورشید فروزان هنر گشته ست نما
گر بود "حافظ" لسان الغیب شعر و شاعری
او بحق باشد سروش باطن احوال ما
"آریا" گر شعر تو بر صفحه دل خوش نشست
بی شک آن را دان ز یمن یوسف خوشنام ما
نويسنده :آریا ایرانی
تاريخ: شنبه پنجم مهر ۱۳۹۹ ساعت: 0:0

حجت اشرف زاده

دیدار یا شاگردی نزد استاد شجریان هم داشتید؟

در سال 1381 برای اولین‌بار خدمت استاد شجریان رسیدیم و چند دیدار با ایشان داشتم که در حد بهره‌گیری از راهنمایی‌های مهم‌شان و آموزش چند سرفصل بود. با آقای حمیدرضا نوربخش صداسازی را کار کردم و یک سال تمام هر جمعه با آقای محسن نفر از ساعت 7 صبح تا 7 شب تمرین‌های سنگین به همراه ارکستر بزرگ داشتیم.

یکی از انتقادات بزرگی که به صدا و لحن نسل ما وجود دارد، شباهت زیاد به استاد شجریان است.

برخی خوانندگان نسل ما علاقه دارند در اجرای ادوات و لحن و حتی گاهی فرم صورت هم شبیه استاد شجریان باشند! این مورد از این جهت غیرقابل‌گریز است که استاد شجریان سایه پهناوری بر آواز ایران دارد و قله او تا مدت‌ها دست‌نیافتنی است.

این دلیل نمی‌شود که کسی آواز نخواند؛ اما برای متفاوت شدن و دوری از تقلید صرف، باید به رنگ نو رسید. برخی از دوستانم تحریرها را مو به مو شبیه به ایشان اجرا می‌کنند و خود من چند آواز استاد را به همین شکل، تمرین و کاملاً شبیه‌سازی شده اجرا کردم.

در آن دوره که بیشتر سنتی می‌خواندم، صدایم تحت تأثیر فرم استاد شجریان بود و خیلی‌ها می‌گفتند که صدایت شبیه ایشان است اما برایم خبر خوبی نبود. تاریخ، آدم‌هایی که صرفاً مشابه و مقلد باشند را می‌بلعد؛ مثل افراد هم‌دوره حافظ که محو شدند و زیر نام او قرار گرفتند.

 این شباهت به دلیل ضعف تدریس اساتید شما بود یا الگویی نداشتید؟

الگوهای متفاوت وجود داشت؛ ولی کامل‌ترین و شاخص‌ترین الگوی آواز، متعلق به استاد شجریان است.

شاید برخی این عقیده را نداشته باشند؛ اما باید بپذیریم در آن بازه زمانی تحریرها، انتخاب شعر، تفکر، انتخاب درست نغمات و گوشه‌های خوب و اجرای درست بی‌نظیر بوده و در نهایت قدرت توسط ایشان اجرا شده است.

بنابراین یکی از آرزوهای آوازخوان‌های دوره ما شبیه خواندن به استاد شجریان بوده است. آن‌قدر این الگو، قدرتمند و صدایش پهناور بوده که از آن گریزی نیست و در ناخودآگاه هر آوازخوان هم‌نسل من، یک شجریان وجود دارد. فقط باید با کار زیاد و هوشیاری به ترکیب‌های جدید رسید.

18 بهمن 1396

ققنوس: حجت اشرف‌زاده : در ناخودآگاه هر آوازخوان هم‌نسل من، یک شجریان وجود دارد

موضوع: نقد و نظر , مصاحبه ,
برچسب‌ها: حجت_اشرف‌زاده